Strona bierna

Czym jest strona bierna?

Strona bierna drugim jest sposobem wypowiedzi, innym od najczęściej używanej „strony czynnej”. W stronie czynnej podmiot wykonuje jakąś akcję, czyli podejmuje jakąś czynność, a w stronie biernej podmiot jest tylko obiektem, z którym związana jest czynność. Aby zobrazować to w najprostszy sposób: oto przykład zamiany strony czynnej na bierną.

Ja maluję obraz(strona czynna) -> Obraz jest malowany przeze mnie(strona bierna).

Strona bierna w języku angielskim

Strona bierna (po angielsku: passive voice) w języku angielskim jest podobna do tej w języku polskim. Na ogół zdania tworzymy w stronie czynnej, lecz są sytuacje w których właściwsze jest użycie strony biernej. Najczęstszymi tego typu sytuacjami są te, w których albo nie znamy sprawcy, nie chcemy go ujawnić, albo nie jest on obecnie najistotniejszy. Przykładem mogą być :

Mike został postrzelony, dzwoń po karetkę! – w tej sytuacji nie jest najważniejsze to, kto go postrzelił albo jakiego kalibru była kula, tylko to że Mike potrzebuje szybkiej pomocy.

Przekształcenia strony biernej

W czasie przekształcania strony czynnej na stronę bierną zamieniamy miejscami podmiot i dopełnienie zdania. Znaczy to tyle, że dotychczasowe dopełnienie staje się obecnym podmiotem, a dotychczasowy podmiot obecnym dopełnieniem. Stronę bierną tworzymy przez odmianę czasownika „to be” w czasie, w którym było zbudowane zdanie oraz dodanie czasownika w trzeciej formie. Oprócz tego należy pamiętać o pozostałych, koniecznych przekształceniach zdania tak aby zachowało ono pierwotny sens.

Konstrukcja strony biernej

Czas Present Simple

Podmiot + to be + czasownik w trzeciej formie

W czasie Present Simple zdania przekształca się na stronę bierną poprzez użycie czasownika posiłkowego „to be” oraz czasownika w trzeciej formie(past participle). Podmiot i dopełnienie zamieniają się miejscami. Dość często zdarza się, że strona bierna nie nie posiada dopełnienia, gdyż nie jest ona potrzebna -> interesuje nas jedynie czynność, a nie jej wykonawca.

Przykłady zamiany na stronę bierną:

  • My sister does her homework everyday -> The homework is done everyday by my sister [Moja siostra codziennie odrabia lekcje -> Lekcje są odrabiane codziennie przez moją siostrę]
  • We hug her always when we leave home -> She is hugged always when we leave home [Przytulamy ją zawsze gdy opuszczamy dom -> Ona jest przytulana(przez nas) zawsze gdy opuszczamy dom]

Uwaga: gdy w jednym zdaniu znajduje się dwa lub więcej dopełnień, istnieje możliwość przekształcenia zdania na stronę bierną na kilka sposobów, w zależności od tego które dopełnienie zamienia się z podmiotem.

Na przykład:

  • I give him money -> He is given money.
  • I give him money -> Money is given to him.

W pierwszym przykładzie podmiotem jest osoba której daję pieniądze, a w drugim pieniądze.

Czas Present Continuous

Podmiot + to be + being + czasownik w trzeciej formie

W czasie Present Continuous przed czasownikiem w formie past participle dodajemy czasowniki posiłkowe to be oraz being.

Przykłady zamiany na stronę bierną:

  • She is cleaning my room -> My room is being cleaned (by her). [Ona sprząta mój pokój -> Mój pokój jest sprzątany (przez nią).]
  • Tom is reading a book -> A book is being read (by Tom). [Tom czyta książkę -> Książka jest czytana (przez Toma)]

Czas Past Simple

Podmiot + was/were + czasownik w trzeciej formie

Przy przekształcaniu na stronę bierną zdań w czasie Past Simple, po podmiocie umieszczamy czasownik posiłkowy to be w formie przeszłej (was/were), a czasownik główny w Past Participle.

Przykłady zamiany na stronę bierną:

  • He kicked a ball -> A ball was kicked (by him )[On kopnął piłkę -> Piłka została kopnięta przez niego]
  • Thieves stole a new TV -> A new TV was stolen(by thieves) [Złodzieje ukradli telewizor -> Telewizor został ukradziony (przez złodziei)]

Czas Past Continuous

Podmiot + was/were + being + czasownik w trzeciej formie

W stronie biernej w czasie Past Continuous używa się trzeciej formy czasownika poprzedzonej czasownikiem posiłkowym was/were oraz being.

Przykłady zamiany na stronę bierną:

  • I was listening a song -> A song was being listened to by me. [Słuchałem piosenki -> Piosenka była słuchana przeze mnie]
  • They were eating dinner -> Dinner was being eaten. [Oni jedli kolację -> Kolacja była jedzona]

Czas Future Simple

Podmiot + will + be + czasownik w trzeciej formie

Zamieniając zdanie w czasie Future Simple na stronę bierną wykorzystujemy czasownik posiłkowy will, po którym następuje czasownik be (nieodmienny, tzw bare infinitive) oraz czasownik główny w 3-ciej formie.

Przykłady zamiany na stronę bierną:

  • He will give up this work -> This work will be given up by him [On rzuci tę pracę -> Ta praca zostanie rzucona przez niego]
  • I’ll watch this movie tonight -> This movie will be watched by me tonight [Obejrzę ten film dziś wieczorem -> Ten film zostanie przeze mnie obejrzany dziś wieczorem]

Czas Present Perfect

Podmiot + have/has + been + czasownik w trzeciej formie

W czasie Present Perfect strona bierna wykorzystuje czasowniki posiłkowe have/has oraz been, po których używamy czasownika głównego w formie Past Participle.

Przykłady zamiany na stronę bierną:

  • I have painted a house -> A house has been painted by me. [Pomalowałem dom -> Dom został pomalowany przeze mnie]
  • We have bought a new sofa -> A new sofa has been bought by us.  [Kupiliśmy nową kanapę -> Nowa kanapa została przez nas kupiona]

Czas Past Perfect

Podmiot + had + been + czasownik w trzeciej formie

W czasie Past Perfect stronę bierną tworzymy wykorzystując czasowniki posiłkowe had oraz been, po których dodajemy czasownik główny w trzeciej formie.

Przykłady zamiany na stronę bierną:

  • She had cooked a dinner until he came back from work  -> A dinner had been cooked by her until he came back from work [Ona zrobiła obiad zanim on wrócił z pracy -> Obiad został zrobiony przez nią zanim on wrócił z pracy]
  • He had repaired his car -> His car had been repaired [On naprawił swój samochód -> Jego samochód został naprawiony]

Czasy angielskie

Czasowniki modalne

Czasowniki nieregularne

Stopniowanie przymiotników angielski

Mowa zależna

Okresy warunkowe


Czasowniki przechodnie (transitive verbs) i czasowniki nieprzechodnie (intransitive verbs)

Czasowniki przechodnie to takie, po których zwyczajnie następuje dopełnienie bliższe, i dlatego można przekształcić je na stronę bierną. Przykładem takiego czasownika może być czasownik „hit”, bo zazwyczaj bijemy/uderzamy w coś, albo jesteśmy przez coś uderzani. W zdaniach budowanych w stronie biernej dopełnienie często jest domyślne, i nie musi w nich występować, jednak nie zmienia to tego, że wykorzystywane są tam czasowniki przechodnie.

Czasownikami nieprzechodnimi nazywamy czasowniki po których zazwyczaj nie następuje dopełnienie bliższe. Akcja dotyczy osoby wykonującej, i nie posiada żadnego innego obiektu, dlatego też nie da się zamienić jej na stronę bierną. Przykładem może być słowo „sleep” – śpimy my, i nie możemy „spać kogoś”. Możemy ewentualnie kogoś uśpić, lecz wtedy wykorzystywany jest już inny czasownik.

Wiele czasowników może być jednocześnie przechodnimi i nieprzechodnimi, zależnie od tego w jakim zdaniu występują.